Archiefweb Updates

Website-archivering: waarom eigenlijk?

Geschreven door Erik Weits | Dec 16, 2025 2:24:59 PM

Reünie

Afgelopen november was ik bij de reünie van mijn middelbare school. Erg leuk om na 24 jaar weer oude schoolvrienden te zien en herinneringen op te halen. En zoals het gaat, praat je bij over kinderen, huis, en vanzelfsprekend ook werk. “Zeg Erik, wat doe jij tegenwoordig eigenlijk qua werk?” — die vraag heb ik die avond zeker dertig keer gekregen.

Mijn antwoord: “Webarchivering.” Meestal kregen we dan een verraste blik, gevolgd door vragen als: “Waarom doen organisaties dat?” of “Is daar behoefte aan?” Geen gekke reacties — ik begrijp dat veel mensen hier niet dagelijks over nadenken. Toch verbaast het me vaak zelf ook: is het niet vanzelfsprekend dat overheden informatie — in welke vorm dan ook — bewaren en (wanneer nodig) vernietigen? Misschien is dat beroepsdeformatie. Maar de waarheid zit waarschijnlijk ergens in het midden.

Ja én nee

Veel burgers hebben in de verste verte weleens gehoord van de Archiefwet en weten dat overheden informatie moeten bewaren. Dat denken zij dan vooral bij fysieke archiefbescheiden zoals vergunningen, adviezen, verslagen of notulen. Maar websites? Nee, dat niet. Daardoor staat webarchivering bij velen niet op de radar en dat is precies het probleem. Terwijl er met één druk op de knop een schat aan waardevolle informatie bewaard kan worden. Hoog tijd om dat besef te vergroten! 🙂

Webarchivering: noodzakelijkheid in de praktijk

Een voorbeeld uit de praktijk

Onlangs sprak ik met een overheidsinstantie waarvoor wij al jarenlang de webarchivering verzorgen. Ze kregen een Wet open overheid (Woo)-verzoek over voormalige beleidsstukken rond stikstof en Natura 2000-gebieden. De informatie was er — verspreid over afdelingen en systemen — maar niet meer openbaar toegankelijk. Omdat er destijds níet standaard gearchiveerd werd, kostte het medewerkers veel tijd (en dus geld) om alles bij elkaar te zoeken, te filteren en beschikbaar te maken. Uiteindelijk lukte dat, maar alleen na veel moeite. Dat had voorkomen kunnen worden als webarchivering toen gewoon geregeld was.

Van belang: altijd

De dienstverlening van Archiefweb is precies bedoeld om dat soort problemen te voorkomen. Archiefweb archiveert complete websites — inclusief ontwerp, navigatie, functionaliteit — met pixel-precisie en volgens internationale standaard (WARC / ISO-28500). Daarmee is uw (digitale) archief blijvend authentiek en toegankelijk, zonder dat u er zelf constant omkijken naar heeft.

Waarom overheden (en anderen) wél moeten archiveren

  • Wettelijke naleving — De Archiefwet verplicht overheden om archiefbescheiden goed te bewaren, geordend en toegankelijk. Ook digitale content, zoals websites, valt daar onder. (communicatierijk.nl)
  • Transparantie & verantwoording — Websites zijn vaak het middel waarmee overheden communiceren met burgers, bedrijven en instellingen. Omdat websites dynamisch zijn en continu veranderen, verdwijnt ook de inhoud. Als die inhoud verdwijnt, verdwijnt ook de transparantie. Webarchivering garandeert dat beslissingen, beleidsstukken en communicatie nog jaren later traceerbaar zijn. (over.archiefweb.eu)
  • Juridische waarde & bewijsvoering — Informatie op websites kan rechten of verplichtingen creëren. Denk aan subsidies, vergunningen, beleidsregels. Als u in procedures of bezwaarzaken moet terugvallen op vorige informatie: een webarchief kan doorslaggevend bewijs zijn.
  • Historisch & cultureel geheugen — Websites zijn ook een uitdrukking van tijd, cultuur en stijl: hoe communiceerde de overheid, welke opmaak werd gebruikt? Voor toekomstig onderzoek of historische reconstructies is dat een waardevolle context.
  • Veiligheid tegen dataverlies — Techniek verandert, sites worden vernieuwd, content verdwijnt. Webarchivering voorkomt dat waardevolle informatie verloren gaat, bijvoorbeeld bij fusies, reorganisaties of migraties.

Denk vooruit en kijk achterom!

Als je terugkijkt: hoe zag de website van uw gemeente of organisatie er tien jaar geleden uit? Wat stond er, hoe werd er gecommuniceerd? Grote kans dat die website al geruime tijd door Archiefweb is gearchiveerd — dag na dag, pagina na pagina. U hoeft er niets voor te doen, behalve: klikken. Aanmelden hoeft niet eens, de informatie is publiekelijk toegankelijk.

En eerlijk is eerlijk — het klinkt misschien wat stoffig die “digitale archivering”. Maar vergis je niet: het is noodzakelijk dat het goed geregeld is. Niet alleen vanuit compliance, maar ook voor verantwoording, continuïteit, toegankelijkheid én cultuurhistorisch geheugen.

Kortom: archivering is iets om serieus te nemen. Uw digitale nalatenschap verdient dat.